Projekt ,,Kodeksu etycznego nauczyciela” w Ministerstwie Edukacji Narodowej

Ministerstwo Edukacji Narodowej wprowadza do aktualnie nowelizowanej Karty Nauczyciela zasady postępowania mające obowiązywać nauczycieli. Są one oparte na wartościach chrześcijańskich i niesprzecznych z nimi zasadach etyki uniwersalnej. Projekt ,,Kodeksu etycznego nauczyciela "opracowany przez Zespół OEN przy KS ,,Civitas Christiana" ma być wykorzystywany podczas tej nowelizacji.

Projekt ,,Kodeksu etycznego nauczyciela” w Ministerstwie Edukacji Narodowej

Pod tym hasłem odbyło się spotkanie Ośrodka Edukacji Narodowej w dniu się 17. 05. 2011r. w Galerii Mariackiej w Gdańsku. Przewodniczący dr Ferdynand Froissart rozpoczął spotkanie od stwierdzenia, że projekt ,, Kodeksu etycznego nauczyciela” nie mógłby powstać w latach 2007 – 2009 gdyby zespół Ośrodka Narodowego KS. ,,Civitas Christiana” wcześniej nie opracował projektu ,,Kodeksu ucznia”, ponieważ oba te dzieła wymagały spójności. Następnie przeszedł do uzasadniania istotnego faktu oparcia projektu ,,Kodeksu etycznego nauczyciela” na trzech - nie podlegających dyskusji - filarach

1. Na sformułowaniu zawartym w aktualnej ,,Ustawie o systemie oświaty”: ,,Nauczanie i wychowanie - respektując chrześcijański system wartości - za podstawę przyjmuje uniwersalne zasady etyki.”

2. Na oczekiwaniach wobec szkół Ministerstwa Edukacji przedstawionych m.in. w odpowiedzi na interpelację posła Jana Kulasa skierowaną do Ministerstwa Edukacji Narodowej, na prośbę przewodniczącego: „Szkoła ukształtuje w uczniach postawy sprzyjające dalszemu rozwojowi indywidualnemu i społecznemu, takie jak uczciwość, odpowiedzialność, wytrwałość, poczucie własnej wartości, kreatywność, przedsiębiorczość, gotowość do podejmowania inicjatyw i pracy zespołowej oraz kulturę osobistą”.

3. Na słowach Jana Pawła II wypowiedzianych w Łowiczu 14.06. 1999 r.: ,,Zwracam się również do was, drodzy nauczyciele i wychowawcy. Podjęliście się wielkiego zadania przekazywania wiedzy i wychowania powierzonych wam dzieci i młodzieży. Stoicie przed trudnym i poważnym wezwaniem. Młodzi was potrzebują. Oni poszukują wzorców, które byłyby dla nich punktem odniesienia. Oczekują odpowiedzi na wiele zasadniczych pytań, jakie nurtują ich umysły i serca, a nade wszystko domagają się od was przykładu życia. Trzeba, abyście byli dla nich przyjaciółmi, wiernymi towarzyszami i sprzymierzeńcami w młodzieńczej walce. Pomagajcie im budować fundamenty pod ich przyszłe życie”.

Po przekazaniu pozdrowień i życzeń owocnej dyskusji uczestnikom spotkania od - nieobecnych z ważnych powodów - b. senatora RP Antoniego Szymańskiego i burmistrza Pruszcza Gdańskiego Janusza Wróbla - przewodniczący kontynuował wypowiedź, odczytując cytowane fragmenty. Omawiany projekt został, za pośrednictwem senatora Antoniego Szymańskiego, przekazany pomorskiemu posłowi RP Jarosławowi Sellinowi, który wręczył go pani minister edukacji Katarzynie Hall. Pani Minister przekazała ów projekt – jako jedyny - ministerialnemu zespołowi ds.. statusu zawodowego nauczycieli opracowującego nową ,, Kartę Nauczyciela”. W jego skład wchodzą reprezentanci rządu, przedstawiciele organizacji zrzeszających samorządowców, szkolnictwa niepublicznego, instytutów badawczych i nauczycielskich związków zawodowych.

Z relacji przedstawionych w ,,Głosie Nauczycielskim” nr 51/52 z 22-29 grudnia 2010 r. wynika, że jedynie związki zawodowe ostro zaprotestowały przeciwko decyzji pani Minister dotyczącej przekazania projektu ,,Kodeksu etycznego nauczyciela” wspomnianemu ministerialnemu zespołowi specjalistów. Przewodniczący nauczycielskiej ,,Solidarności” Ryszard Proksa m. in. stwierdza ,, Chciałbym brzydko powiedzieć na temat tego, co zostało napisane, ale tego nie zrobię.” A prezes ZNP Sławomir Broniarz, uważa że ,, Ten dokument jest skrajnie ideologiczny i jednostronnie patrzy na sytuację w szkole”. A ponadto dziwił się prezes ZNP : ,,- Nie bardzo rozumiem, dlaczego ten materiał znalazł się na tak wysokim miejscu w dokumentach MEN. Mamy bowiem do czynienia z Ministerstwem Edukacji Narodowej, świecka instytucją, a nie z Ministerstwem Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego.”

Tymczasem jedyny punkt w opracowanym przez nas projekcie ,,Kodeksu etycznego nauczyciela”, w którym nawiązuje się do chrześcijaństwa brzmi następująco:

,, 16. Nauczyciel wychowuje w duchu patriotycznym i w zgodzie z wartościami konstytuującymi cywilizację europejską. Z powagą i szacunkiem odnosi się do przekonań religijnych uczniów, podkreślając wkład chrześcijaństwa w rozwój cywilizacyjny ludzkości”.

Przywołane źródło wspomina również o życzliwym dla projektu stosunku przedstawicieli organizacji samorządowych i przywołuje słowa siostry Maksymiliany Wojnar z Rady Szkół Katolickich: ,,Przeczytałam ten kodeks. Znajduje się w nim bardzo dużo dobrych sformułowań, które by się w Karcie Nauczyciela” przydały. Niezależnie od tego, czy to się będzie nazywało kodeks, czy nie, potrzebne jest tego typu podbudowanie w ustawie o zawodzie nauczyciela.” Siostra dodaje również, że ,,W nowej ,,Karcie Nauczyciela trzeba zwrócić uwagę na stronę etyczną zawodu nauczyciela i należy obficie czerpać tu właśnie z kodeksu przesłanego do MEN przez posła Jarosława Sellina. Chodzi o kierunek myślenia w zapisach”.

Zakończenie omawianego artykułu zamieszczonego w ,,Głosie Nauczycielskim” brzmi następująco: ,,Sama Katarzyna Hall też jest zwolenniczką wskazania belfrom, jakiej postawy się od nich oczekuje. – Jeśli istnieją dobre praktyki, i dobre przykłady dyskusji jakichś środowisk, to być może jednak warto do nich sięgnąć. Chcemy dbać o prestiż nauczyciela, chcemy go wzmacniać – podkreśliła”.

Tymczasem ZNP pragnie bezskutecznie wręczyć swoją Deklarację Etyki Zawodowej stworzoną we współpracy z prof. Magdaleną Środą, http://m.krakow.gazeta.pl/krakow/1,106511,8923681,Kodeks_etyczny_nauczycieli___wprowadzic_czy_nie.html nazwaną kodeksem etyki, zawierających 26 norm

odnoszących się do relacji z uczniami, rodzicami, kolegami z pracy, a także z władzami szkoły i Ministerstwem Edukacji Narodowej. Normy te, mające charakter nieobowiązujący, – moim zdaniem mało precyzyjne - jedynie sugerują pewne oczekiwania wobec zachowań nauczycieli..

"Nauczyciele powinni wystrzegać się zachowań, których celem jest ukrywanie niekompetencji kolegów i ich zawodowej nieudolności" - mówi jeden z zapisów.

http://slask.naszemiasto.pl/artykul/723422,w-znp-pracuja-nad-kodeksem-etyki-nauczyciela,id,t.html

Dyskusja w przeważającej części dotyczyła różnych aspektów wynikających z faktu decyzji przyjęcia przez Ministerstwo Edukacji Narodowej projektu ,,Kodeksu etycznego nauczyciela”, dzieła OEN KS ,,Ciwitas Christiana”, do posiłkowania się przy opracowywaniu nowej ,,Karty Nauczyciela”. Prace MEN-u na nową ,,Kartą Nauczyciela” mają potrwać do końca czerwca.

Ponadto pani wiceprezydent Gdyni Ewa Łowkiel poruszyła bardzo interesujący wątek dotyczący szczególnej wrażliwości uczniów niezwykle uzdolnionych i związanej z tym potrzeby specjalnego podejścia nauczyciela również w kwestii wychowania.

Poseł Jan Kulas podkreślił wielkie zaangażowanie dyskutantów i w ramach zachęty do dalszej pracy przedstawił pozytywny finał działań w sferze szkolnictwa wyższego nawiązując do złożenia w dniu 5 kwietnia 2011 r. przez prezydenta RP Bronisława Komorowskiego podpisu pod przyjętą dnia 18 marca 2011 r. ustawą o zmianie ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz niektórych innych ustaw.

Prorektor Politechniki Gdańskiej prof. Jan Godlewski przyznał, że dokonywane zmiany idą w dobrym kierunku. Z wypowiedzi Prof. Kazimierza Nowosielskiego z Uniwersytetu Gdańskiego pobrzmiewały wątpliwości związane z wykorzystaniem w należytym stopniu przez MEN naszego dzieła, stwierdzając oczywiście, że bardzo chciałby się w tym przypadku mylić. W końcowym słowie przewodniczący podkreślił, że fachowo opracowane wymogi ,,,Kodeksu etycznego nauczyciela” mógłby stanowić istotne, merytoryczne kryterium dla oceny stopnia przydatności nauczyciela do zawodu i w konsekwencji – w razie potrzeby – stwarzałoby możliwość wywarcia odpowiedniego nacisku na uczelnie wyższe w celu poprawienia jakości kształcenia nauczycieli.

W spotkaniu udział ezięli: prof. dr hab. Jan Godlewski - prof. zw., prorektor Politechniki Gdańskiej, mgr Jarosław Jaroszewicz – przewodniczący Oddziału Pomorskiego KS ,,Civitas Christiana”, n. dypl. mgr Krystyna Rzewuska - Sakowicz, n. dypl. mgr Jerzy Wiła, n. dypl. dr Barbara Froissart, pisarz i poeta, prof. dr hab. Kazimierz Nowosielski – Katedra Literatury Współczesnej na Uniwersytecie Gdańskim, poseł RP mgr Jan Kulas, Kierownik Referatu Edukacji mgr Aleksandra Jaszkowska - reprezentuje dyrektora Departamentu Edukacji i Sportu Urzędu Marszałkowskiego mgr Adama Krawca, n. dypl. mgr Ewa Łowkiel – wiceprezydent Gdyni, dr Ferdynand Froissart – przewodniczący OEN, wicekurator gdańskiej oświaty w latach 1990 - 1996, n. dypl. mgr Zofia Kuropatwińska, n. dypl. dr Marek Golemski.

Dr Ferdynand Froissart

Przewodniczący OEN