Cztery lata "niepodległości" Kosowa

piątek, 17 lutego 2012

Pomimo że mijają cztery lata od ogłoszenia niepodległości przez Kosowo, część państw uważa, że z prawnego punktu widzenia Kosowo nadal wchodzi w skład Serbii.

 

Kosowo ogłosiło swoją niepodległość  17 lutego 2008 jako Republika Kosowa. Kwestię zgodności deklaracji niepodległości Kosowa z prawem międzynarodowym jednoznacznie ustalił Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości w Hadze 22 lipca 2010, opiniując głosami 10:4, że deklaracja niepodległości nie była nielegalna, ponieważ nic w prawie międzynarodowym nie zabrania takich deklaracji. Trybunał został poproszony o wyrażenie jedynie "opinii doradczej", a nie "wyroku"; wyroki są dostarczane jedynie w przypadkach państw traktowanych na równi, uprzednio zgadzających się do zastosowania arbitrażu Trybunału – Serbia nie uznaje na równi Republiki Kosowa. Pomimo, że "opinia doradcza" Trybunału formalnie nie ma mocy wiążącej, jest jednak autorytatywną wykładnią prawa międzynarodowego i ostateczne potwierdzenie legalności lub nielegalności zachowań będących jej przedmiotem.

Pomimo tego, część państw, w tym Serbia, uznała, że zgodnie z prawem międzynarodowym Kosowo nie miało prawa jednostronnie proklamować niepodległości, zatem pozostaje częścią Serbii. Uchwalona jednogłośnie przez parlament Serbii nowa konstytucja stanowi, że Kosowo jest integralną częścią kraju. W tej sprawie w październiku 2006 przeprowadzono ogólnonarodowe referendum, w którym większość głosujących poparła konstytucję. Kwestia niepodległości Kosowa budzi wiele emocji w Serbii i w środowiskach serbskich poza jej granicami. Decyzja ogłoszenia niepodległości przez Parlament Kosowa jest postrzegana jest przez wielu jako niezgodna z Kartą Narodów Zjednoczonych (jest to pierwsza po 1945 jednostronna zmiana granic w Europie).

Wcześniej zmiany statusu Kosowa nie udało się uzgodnić na forum ONZ ani w wyniku międzynarodowej mediacji. Choć władze Kosowa były popierane przez Stany Zjednoczone i przeważającą większość państw Unii Europejskiej, to przeciwko zaproponowanym rozwiązaniom opowiedziały się Rosja i Serbia.

Jednostronnie ogłoszona niepodległość Republiki Kosowa jest uznawana przez 88 ze 193 państw członkowskich ONZ, 22 z 27 Unii Europejskiej i 24 z 28 NATO, w tym przez Polskę. Natomiast 3 państwa oficjalnie jej nie uznały (Cypr, Hiszpania, Rumunia), a pozostałe 2 jeszcze nie ustosunkowały się oficjalnie do tej sprawy. Są to Grecja i Słowacja.